KNOV-academie: de toekomst van ons vak begint hier
Tekst: Ruth Evers, 2026-2
Beeld: Majanka Boddé
De KNOV-academie is er: een plek waar verloskundigen online en offline samenkomen om te leren, te verdiepen en elkaar te versterken. Waar ruimte is voor reflectie op ons vak en voor de toekomst die we samen vormgeven.

De feestelijke opening op 10 april markeerde het begin van die beweging. Een moment van trots, maar ook van richting. Want de academie is meer dan een leeromgeving. Het is een plek waar het gedachtegoed van de KNOV verder groeit en waar gebouwd wordt aan een sterke beroepsgroep.
Tijdens de opening gaf senior programmacoördinator Ruth Evers woorden aan die beweging in een bevlogen pleidooi. Over waar we staan en wat er nodig is. Op deze plek krijgt haar openingswoord nogmaals een podium.
Zoals het nu is, kan het niet blijven
Met de opening van de academie markeren we een einde en een nieuw begin. Het is het einde van een KNOV zonder academie. En een begin van door samen leren verder vormgeven aan een heldere ambitie: werken vanuit gezondheid, passende zorg, ‘first do no harm’ en onze beroepsidentiteit, met verbinding, gezondheid en moed als kernwaarden.
Daar is de afgelopen jaren hard aan gebouwd, zowel door het bestuur als door de regio’s. Bestuurders van KNOV en regio’s doen dat aan alle mogelijke vergadertafels. Dat is goed en nodig. En de academie is er nu om de verloskundigen te versterken die dit elke dag op de werkvloer doen. Want het grootste deel van het cliëntgebonden werk gebeurt elke dag in de wijk en in het ziekenhuis. Door jullie.
En toch, ondanks al het harde werken, zullen jullie met me eens zijn, dat het niet kan blijven zoals het nu is. We kunnen niet blijven accepteren dat het aantal interventies blijft toenemen, terwijl de uitkomsten niet beter worden, dat we per jaar 50 miljoen uitgeven per jaar aan prenatale screeningsecho’s en dat het vertrouwen van zwangeren niet groeit. We kunnen niet blijven toekijken hoe de thuisbevalling langzaam iets wordt wat jonge vroedvrouwen nauwelijks nog zien in hun stages. Want wat je niet ziet in je stage, wordt geen onderdeel van je identiteit.
We kunnen ook niet blijven doen alsof we elkaar niet hard nodig hebben. Tijdens een bijeenkomst over waarneemsters die mogelijk in loondienst gaan, kwam het gesprek neer op: dat praktijkhouders hen het liefst zo min mogelijk betalen. Een externe adviseur gaf de tip om keihard te onderhandelen. En het raakte me zo. Want ik dacht: is dat het? Is de oplossing dat we verharden naar elkaar? Of kunnen we ook anders kijken. Natuurlijk zijn er verschillen. Praktijkhouders die op kosten letten. Waarneemsters en loondiensters die hun voorwaarden goed willen regelen. En ja, er wordt over en weer ook geoordeeld, ook tussen de eerste en tweede lijn. Maar is dat waar we de focus op willen leggen?
Of kiezen we ervoor om te kijken naar wat er óók is: collega’s in de kliniek die hun rug recht houden in een complexe omgeving. Praktijken die, tegen alles in, het beste willen voor zwangeren én hun team. En waarneemsters en loondiensters die zich betrokken tonen en vaak net dat beetje extra hard lopen voor de praktijk waar ze zo toegewijd aan zijn.
Ik denk dat de meesten van jullie zullen zeggen: we kunnen beter het laatste doen. En toch blijkt dat dus niet altijd makkelijk. Het is niet altijd makkelijk om je stem te laten horen in een protocollenwerkgroep. Om je terug te trekken uit werkafspraken die niet passen bij onze identiteit, of om goed te onderbouwen waarom je iets wel of niet doet. Dat vraagt moed, keuzes en taal. Niets daarvan is zomaar makkelijk. Want als het dat was, dan hadden we het allemaal allang gedaan.
En niet alles ligt bij ons. De wereld heeft het moeilijk, er is veel onrecht, oorlog en het verschil tussen arm en rijk is groot. Maar we kunnen leren de beweging te maken van klein naar groot en terug van groot naar klein. De wetenschap kent een lange geschiedenis van gebrekkige modellen. De platte aarde, het geocentrisch wereldbeeld en het idee dat een moeder haar overleden kind beter niet kon zien: ze kloppen geen van alle, al werden ze ooit als waar gezien. Zo zien we het ook in de verloskunde. Het model staat op springen, het lijkt niet meer te passen. We hebben een ommekeer nodig in ons denken.
Nieuw denken wordt niet altijd enthousiast ontvangen. Ook Galileo ondervond dat: eerst ben je vervelend, afwijkend en onwetenschappelijk. Later bleek je geschiedenis te hebben geschreven. Dat vraagt een lange adem en de bereidheid bij te dragen aan een grote ommekeer.
De vraag is niet óf uitgaan van gezondheid werkt, of een thuisbevalling veilig is. De vraag is waarom we er nog niet altijd naar handelen en wat er nodig is om die beweging te maken. Daarom is het belangrijk dat we onze denkkracht inzetten, dat we samen komen, samen delen, samen plezier maken, samen sparren, samen leren.
Zo creëren we een plek waar we met elkaar ons gedachtegoed verdiepen en verankeren en plezier maken, zodat we het niet meer zo moeilijk vinden om er naar buiten toe voor te gaan staan. Zodat we stap voor stap en met elkaar een nog sterkere beroepsgroep kunnen worden dan we al zijn. Want er gaat gelukkig ook veel goed. Ondanks alles zijn we er nog. En dat is mooi en logisch. Want wij zijn niet het probleem. Wij zijn de oplossing.
Daarom is er nu de KNOV-academie om onze denkwijze, de moed die daarvoor nodig is en onze beroepsidentiteit te versterken, en ten dienste te stellen aan ons allemaal.
Samen sterk in ons vak
Ontdek de KNOV-academie:
- Live scholingen
- E-learnings
- Microlearnings
- Webinars
- Podcasts
Update
Tekst: VRHL Content en Creatie, 2026-2
Save the date: 4 november Symposium Catharina Schrader
Op Urk ligt het Trefpunt Medische Geschiedenis Nederland. Hier vind je de historische archieven van allerlei medische en paramedische beroepsverenigingen, waaronder de KNOV. Op 4 november 2026 organiseert de Commissie Catharina Schrader een dag in het Trefpunt voor verloskundigen en gepensioneerde verloskundigen met als onderwerp: “Passie voor het vak”. Wil jij luisteren naar de passie voor het vak van onder andere Ank de Jonge, Tamar van Haaren, Corine Verhoeven en het KNOV-bestuur? En naar de passie die Jolanda Liebregts heeft voor samenwerken? Stuur dan snel een mail naar clairekroon@hotmail.com want er zijn zo’n 40 plaatsen beschikbaar. Wil je eerst meer weten? Neem dan contact op met Lidewijde Jongmans via lj.jongmans@ziggo.nl.
De dag wordt mogelijk gemaakt door de KNOV en accreditatie is aangevraagd.
Update Aantekening Basisechoscopie bij de KNOV
In de afgelopen maanden hebben we met verschillende partijen intensief gewerkt aan de kwaliteitsborging van basisechoscopie binnen de KNOV. We zetten hierin belangrijke stappen en willen je graag meenemen in de ontwikkelingen.
Zorgverzekeraars hebben hun zorginkoopbeleid 2027 vastgesteld. Mooi nieuws: Salland erkent vanaf dan de aantekening met herregistratie-eis Basisechoscopie. Salland onderstreept hierbij dat kwaliteitsborging primair een verantwoordelijkheid is van de eigen beroepsvereniging. a.s.r. en ONVZ doen dat al, al valt ONVZ vanaf 2027 onder het VGZ-inkoopbeleid waarin deze erkenning nog niet opgenomen. Met andere zorgverzekeraars blijven we in gesprek om de erkenning uit te breiden. Tot die tijd blijft inschrijving in het Echokwaliteitsregister van de BEN nodig voor vergoeding van de geleverde zorg.
Achter de schermen werken we hard aan de inrichting in PE-online. Deze zomer verwachten we de technische oplevering, inclusief de koppeling met Vektis. Daarmee gaat de aantekening live in het Kwaliteitsregister Verloskundigen!
Je kunt je nu al inschrijven en zo het belang van kwaliteitsborging binnen onze beroepsvereniging helpen onderstrepen.
Gespreksleidraad Waarneming in de Praktijk gepubliceerd
Na een pilotfase is de Gesprekleidraad Waarneming in de Praktijk blijvend beschikbaar gesteld voor leden. De Gespreksleidraad is een handige online tool die waarnemend verloskundigen en praktijkhouders stap voor stap ondersteunt tijdens het gesprek over waarneming in de praktijk. Het biedt structuur en helpt om samen inzicht te krijgen in wat een passend spreekuur- en diensttarief kan zijn, waarbij kosten van het zelfstandig waarnemen, werkervaring, werkzaamheden en diensturen kunnen worden meegenomen. Ook kenmerken van de praktijk spelen een rol, zoals de omvang van de praktijk en mate van ondersteuning, bijvoorbeeld door assistenten, managers en collega verloskundigen. De Gespreksleidraad is.tot stand gekomen op verzoek van leden en in samenwerking met een werkgroep van praktijkhouders en waarnemers. Ook externe experts hebben meegedacht over inhoud en vorm.
De Gespreksleidraad, de bijgewerkte handleiding en de Q&A zijn nu beschikbaar op de pagina Waarnemersvergoedingen.
Update KNOV: ontwikkeling richtlijnen en kwaliteitsdocumenten
Tekst: VRHL Content en Creatie, 2026-2
Je ziet ze vast weleens voorbijkomen: oproepen om bijvoorbeeld deel te nemen aan een werkgroep voor de ontwikkeling van een kwaliteitsdocument. Of om commentaar te geven op een conceptrichtlijn. Dat vraagt de KNOV je niet zomaar: richtlijnen en andere kwaliteitsdocumenten moeten aansluiten bij de behoeften van verloskundigen, de nieuwste inzichten en de actuele vraagstukken uit het dynamische werkveld. Zo ontwikkelen we samen praktische handvatten om de kwaliteit van de verloskundige zorg hoog te houden. Een korte update over de ontwikkeling van diverse kwaliteitsdocumenten.
NVOG-Protocol Datering van de Zwangerschap (2025)
Aan dit document heeft de KNOV niet meegewerkt
De intensieve samenwerking tussen verloskundig hulpverleners in de eerste lijn, tweede lijn en perinatologische centra, vraagt om een eenduidige manier van zwangerschapsdatering. Hieronder wordt verstaan het betrouwbaar vaststellen van de zwangerschapsduur en daarmee de aterme datum. In een eerder besluit heeft het KNOV-bestuur vastgesteld geen goedkeuring te verlenen aan het protocol, omdat deze monodisciplinair is opgesteld en de KNOV niet als (mogelijk) autoriserende partij is benaderd. Dit principiële bezwaar blijft staan. Echter, na signalen uit het werkveld over onduidelijkheid welke aanbevelingen voor verloskundigen gelden bij het bepalen van de zwangerschapsduur, heeft het KNOV-bestuur na heroverweging besloten het protocol ‘Datering van de zwangerschap – versie 3.0’ alsnog goed te keuren. Het protocol is gepubliceerd op de website van de NVOG.
Praktijkkaart
Bij dit protocol heeft de KNOV een praktijkkaart met een samenvatting van de belangrijkste wijzigingen en aanbevelingen voor verloskundigen. De praktijkkaart vind je op de website van de KNOV.
NVOG-Kwaliteitsnorm Foetale Echoscopische Parameters (2025)
Dit document heeft een voorwaardelijke autorisatie gekregen
De kwaliteitsnorm Foetale Echoscopische Parameters beschrijft voor de foetale echoscopische parameters welke referenties en methodieken gebruikt dienen te worden in Nederland. Deze norm verwijst naar het NVOG-protocol Datering van de zwangerschap - versie 3.0 voor kaders waarbinnen de parameters gebruikt mogen worden om de zwangerschapsduur te berekenen. Het KNOV-bestuur heeft besloten om een voorwaardelijke autorisatie af te geven voor de kwaliteitsnorm.
Richtlijnen, handreikingen en andere kwaliteitsdocumenten helpen je om in de praktijk keuzes te maken voor de juiste zorg, passend bij jouw cliënt. Het kan zijn dat je tijdens je werk hiaten en knelpunten tegenkomt. Deze inventariseren wij graag. Je kunt knelpunten en hiaten eenvoudig met ons delen. We bespreken dan jouw input met de betrokken partijen. Klik hier voor het online formulier.
NIEUW! KNOV – de podcast
Tekst: VRHL Content en Creatie, 2026-2
Zin in inspiratie over ons vak? In KNOV – de podcast gaan Ruth Evers en Suzanne Thompson, beiden senior programmacoördinator bij de KNOV, in gesprek met collega’s uit het vak en experts die vanuit verschillende perspectieven naar de verloskunde kijken. Samen verkennen ze wat ons vak zo bijzonder maakt: van beroepsidentiteit en kernwaarden tot geschiedenis, autonomie en maatschappelijke impact.
In KNOV – de podcast hoor je persoonlijke verhalen en luister je naar gesprekken over thema’s die ons allemaal raken. Waar liggen onze roots? Wat onderscheidt ons van andere zorgprofessionals? Hoe geven onze kernwaarden richting aan ons dagelijks werk? En welke rol hebben wij in de maatschappij van vandaag?
‘Als 70% van de primi’s klinische zorg nodig heeft, doen we dan de juiste dingen’
Marianne Prins, aflevering 4
‘Autonomie gaat niet over: ik ben de baas en ik bepaal. Autonomie wordt dan ineens: ik vertrouw jou zo erg, dat ik op de meest kwetsbare momenten in mijn leven kan zeggen; ik geef jou een stuk van die verantwoordelijkheid omdat we die vertrouwensrelatie met elkaar hebben.’
Bahareh Goodarzi, aflevering 5
Met bijdragen van Michelle ten Berge, Carien Baas, Marianne Nieuwenhuijze, Hieke Huistra, Marianne Prins, Miran Gerritsen, Bahareh Goodarzi, Inge van Nistelrooij, Jolanda Liebregts, Raymond de Vries en het bestuur, senior programmacoördinatoren en de directeur van de KNOV biedt de podcast inspiratie voor verloskundigen die met plezier willen blijven werken, herkenning zoeken bij collega’s en verschillende perspectieven willen horen.
Q&A: een tolk inschakelen
Tekst: VRHL Content en Creatie, 2026-2
De medewerkers van het KNOV-bureau krijgen allerlei vragen van verloskundigen. In deze rubriek lichten we veelgestelde of opvallende vragen uit. Dit keer:
Zit de tolktelefoon in het tarief voor cliënten die beperkt Nederlands of Engels spreken?
Een noodzakelijke tolk voor anderstaligen wordt altijd vergoed. De richtlijn ‘Omgaan met taalbarrières in de zorg en het sociaal domein’ (oktober 2025) biedt aanbevelingen voor communicatie in situaties waarin (mogelijk) sprake is van een taalbarrière. Besluiten jij en je cliënt dat een professionele talentolk nodig is voor het gesprek? Dan kun je via verschillende routes een tolk inschakelen. Doorloop hiervoor de stappen van het stroomdiagram en krijg snel antwoord op de vraag welke vergoeding er beschikbaar is voor jouw specifieke cliënt.
Microlearning
Wil je meer weten? In de KNOV-academie vind je een microlearning met uitleg over de inzet en vergoeding van een talentolk. De KNOV-academie is de nieuwe implementatie-, leer- en ontwikkelomgeving van de KNOV, speciaal voor verloskundigen die hun kennis willen verdiepen en direct willen toepassen in de praktijk.

Dankjewel, Marjolein
Tekst: Marjolein Lansbergen, 2026-1

Drie jaar lang gaf klinisch verloskundige Marjolein Lansbergen met haar column woorden aan wat ons vak zo rijk en complex maakt: persoonlijk en met oog voor wat soms schuurt, soms verandert en soms juist hetzelfde mag blijven. Ze schreef onder meer over twijfels, mijlpalen, sisterhood, duurzaamheid en de kracht van ‘er gewoon zijn’.
Met haar laatste bijdrage nam Marjolein in het vorige nummer afscheid als columnist van De Verloskundige. Dat doen wij hier graag nog één keer: dankjewel, Marjolein, voor je prachtige columns. We hebben ervan genoten.
Update KNOV: ontwikkeling richtlijnen en kwaliteitsdocumenten
Tekst: VRHL Content en Creatie, 2026-1
Je ziet ze vast weleens voorbijkomen: oproepen om bijvoorbeeld deel te nemen aan een werkgroep voor de ontwikkeling van een kwaliteitsdocument. Of om commentaar te geven op een conceptrichtlijn. Dat vraagt de KNOV je niet zomaar: richtlijnen en andere kwaliteitsdocumenten moeten aansluiten bij de behoeften van verloskundigen, de nieuwste inzichten en de actuele vraagstukken uit het dynamische werkveld. Zo ontwikkelen we samen praktische handvatten om de kwaliteit van de verloskundige zorg hoog te houden. In dit artikel lees je hoe het staat met de ontwikkeling van diverse kwaliteitsdocumenten.
Gepubliceerde documenten van de KNOV
KNOV-standpunt Intermitterende Auscultatie (IA)
Het KNOV-standpunt Intermitterende Auscultatie (IA) is begin dit jaar gepubliceerd.
Gepubliceerde documenten waaraan de KNOV meewerkte
NVOG-richtlijn Vaginale Kunstverlossing
De KNOV nam samen met de Patiëntenfederatie Nederland (PFN) deel aan de actualisatie van deze richtlijn. Op enkele aanbevelingen uit deze richtlijn heeft de KNOV een formeel bezwaar gegeven. Op de rest van de richtlijn geeft het KNOV-bestuur een formele verklaring van geen bezwaar.
NVOG-richtlijn HPP
De KNOV nam deel aan deze actualisatie en is per module gekomen tot een besluit tot autorisatie, geen autorisatie of een formele verklaring van geen bezwaar.
NVOG-richtlijn Gynaecologische Echografie
De KNOV heeft geparticipeerd in de ontwikkeling van deze leidraad en het KNOV-bestuur heeft deze geautoriseerd.


De KNOV-academie gaat van start!
Tekst: VRHL Content en Creatie, 2026-1
Kom jij naar de feestelijke openingsdag?
Op 10 april 2026 is het zover! Dan opent de allereerste, gloednieuwe KNOV-academie: een leerplatform van de KNOV voor verloskundigen. Hiermee sluiten we aan bij een lange traditie van beroepsverenigingen die hun leden ondersteunen in hun professionele ontwikkeling. Vier jij de opening met ons mee?
De KNOV-academie is een nieuwe leer- en ontwikkelomgeving die verloskundigen ondersteunt om met vertrouwen en vakvrouwschap in te spelen op ontwikkelingen in de zorg. De academie verdiept je kennis en versterkt je professionele fundament met behulp van:
• e-learnings;
• microlearnings;
• podcasts;
• live scholingen in jouw regio.
Voor deze dag ontvang je accreditatiepunten: bij het Kwaliteitsregister Verloskundigen 3 punten en bij het Kwaliteitsregister Klinisch Verloskundigen 5,5 punten.
Feestelijke opening
Op vrijdag 10 april openen we met trots de nieuwe academie. Dit unieke moment vieren we graag samen met jou tijdens een feestelijke openingsdag (van 09.45 tot 16.00 uur) bij InnStyle in Maarssen.
Wat kun je verwachten?
• Je leert in een dag het aanbod kennen en weet wat passend is voor jou;
• Je krijgt interactieve demo’s van microlearnings, e-learnings en een nieuwe podcastserie;
• Je kunt gratis introductiesessies volgen van nieuwe live scholingen waar je meteen je voordeel mee kunt doen;
• Je krijgt advies van het academieteam.

Laat je inspireren
Tekst: KNOV, 2026-1
Beeld: PR
Op zoek naar iets moois om te lezen of luisteren? Medewerkers en bestuurders van de KNOV delen hun persoonlijke favorieten.



Update
Tekst: VRHL Content en Creatie, 2026-1
Save the date: ICM-congres 2026 in Lissabon
Van 14 t/m 18 juni 2026 vindt in Lissabon (Portugal) het 34e ICM Triennial Congress plaats, het grootste internationale congres voor verloskundigen en aanverwante professionals. Dit unieke vierdaagse evenement brengt collega’s, onderzoekers, opleiders en beroepsverenigingen uit de hele wereld samen om kennis te delen en biedt volop kansen om je professionele horizon te verbreden.
Het thema One Million More Midwives benadrukt de urgente, wereldwijde noodzaak voor een miljoen extra verloskundigen, om de kwaliteit van zorg rond zwangerschap, geboorte en kraamperiode te verbeteren en levens te redden.
Ben jij nieuwsgierig naar verloskunde wereldwijd en wil je je verbinden met collega’s uit alle windstreken? Klik hier voor de congres-website waar je je kunt aanmelden.
Coming soon: KNOV – De podcast
In april lanceert de KNOV haar allereerste podcastserie. In tien afleveringen gaan Ruth Evers, senior programmacoördinator bij de KNOV, en verschillende collega’s in gesprek met experts uit het vak over de beroepsidentiteit van de verloskundige. Wat zijn we normaal gaan vinden? Waar staan we als beroepsgroep voor en waarvoor juist niet? En hoe onderscheiden we wat persoonlijk voelt van wat eigenlijk een maatschappelijke constructie is?
Samen blikken zij terug én vooruit. Want om de toekomst van de verloskunde te begrijpen, moeten we ook onze geschiedenis kennen.
De serie gaat in op de verloskundige beroepsidentiteit in tijden van verandering, op vakvrouwschap, op verbondenheid in een verdeeld veld en op moed als dagelijkse professionele houding. Zoals het treffend wordt verwoord in een van de afleveringen: ‘Professioneel handelen begint niet bij weten wat je mag, maar bij durven staan voor waar je van bent.’
De podcast is een van de onderdelen van de nieuwe KNOV-academie, die op 10 april opengaat. Houd de academie en de KNOV-website in de gaten voor de link naar de eerste afleveringen.
Laatste stappen in herziening Kwaliteitsregister Verloskundigen
Dit jaar onderneemt de KNOV de laatste stappen in de herziening van het Kwaliteitsregister Verloskundigen die vorig jaar is ingezet. Alle geregistreerden hebben inmiddels inzicht gekregen in hun financiële situatie en welke actie dit van hen vraagt. De deelregisters Anticonceptie, Antenataal CTG en Uitwendige versie worden omgezet naar aantekeningen. Dit zorgt voor minder administratieve lasten en sluit aan bij vertrouwen en eigen verantwoordelijkheid. Het deelregister Counseling Prenatale Screening komt niet terug als aantekening; de scholingseisen blijven wel van kracht. Ook realiseren we de aantekening met herregistratie-eis Basisechoscopie, waarmee we de borging van bekwaamheid in de basisechoscopie weer bij de eigen beroepsvereniging beleggen.
Klik hier en schrijf je nu in voor deze aantekening.












